107
mart
2014
cisi olmuştur. Artık her alandaki bu moda
kavram, yaygın şekilde kullanılmaktadır.
Ama en hızlı döngünün teknolojik ürün-
lerde olduğu görülmektedir. Bugün üretilen
ürünler, daha çok fonksiyon içerecek şekilde
tasarlanmaktadır. Her geçen gün ürünlere
eklenen yeni fonksiyonların artışı ortada.
Mesela cep telefonlarının ilk çıktığı yıllar-
daki versiyonlarıyla şimdikileri aynı fonksi-
yonlara sahip değil.Diğer ürünler için de bu
durumlar aynı şekilde değerlendirilebilir.
Bilgi çağında sermaye, büyük ölçüde bilgi
teknolojilerine kaymış, bilgiden para kaza-
nılmaya başlanmıştır. Mesela 50 sene önce
Facebook’tan bahsederek 19 Milyar dolar
edeceği söylenseydi herkes gülerdi. Ama
bu ve benzeri durumlar bugün gerçektir.
Ancak bu durum, bu kadarla da kalmadı
ve elde edilen bilgi teknolojileri, tarım ve
sanayi çağlarında geliştirilen teknolojilere
uygulanmaya başladığında çok daha büyük
verimlilik, kolaylık, hızlılık ve ucuzluk elde
edilmeye başlandı. Gittikçe elde edilen yeni
bilgiler, önceki teknolojilere uygulanarak
yeni teknolojilere dönüştürülmekte ve böy-
lece tüketiciler, sürekli inovatif ürün beklen-
tilerini karşılarken işletmeler de sürdürüle-
bilir rekabet üstünlüğü elde etmektedirler.
Teknolojinin -özellikle bilgi teknoloji-
lerinin- gelişmesi, dünyayı düz hale getir-
miştir. Küreselleşmeyi ortaya çıkaran ya da
Öncelikle tarım çağına bakalım. Önce-
den sadece insan gücü ve birtakım aletlerle
işlenen toprak, daha sonraları ehlileştirilmiş
hayvanlar ve birtakım aletler kullanılarak
yapılmaya başlanmış ve verim arttırılmış.
Ancak sanayi devrimiyle birlikte üretilebilen
traktör, biçerdöver ve bu makinelere takıla-
rak kullanılan ekme biçme, sulama ve hasat
makineleri ile işler oldukça kolay yapılabilir
hale gelmiştir. Bu gelişme ve uygulamala-
rın sonucunda, geçmişe göre daha az insan
gücü kullanılarak işlemler yapıldığı için, bu
defa istihdam sorunu meydana gelmiştir.
Sanayi çağında ise, bu çağın makinesi
olan buhar makineleri her ne kadar kömür
ocaklarında geliştirilmişse de, kısa sürede
vapurlarda, trenlerde, fabrikalarda ve çeşitli
alanlarda uygulanmıştır. Yeni teknolojinin
fabrikalarda uygulanmaya başlamasıyla kitle
üretimi de başlamış, üretim maliyetlerinde
önemli düşüşler meydana gelmiş, bu erken
dönemde istihdam düşmemiştir. Elektriğin
icadı ve elektrik motorlarının kullanılmaya
başlamasıyla maliyetler bir kez daha düşmüş
ve teknoloji yoğun fabrika dizaynlarıyla in-
sanların yaptığı bazı işleri de makineler yap-
maya başlamış, zamanla istihdam sorunu
yine baş göstermiştir. Artık çok çeşitli alan-
larda elektrikle çalışan ve elektronik devreler
içeren ürünler geliştirilmiş ve bunların kul-
lanımı yaygınlaşmıştır.
Teknoloji üretmesorunu
Süreç içerisinde teknolojiyi verimli kul-
lanma veya emek ve teknolojinin oranla-
rını doğru bir bileşimle bir araya getirme,
maliyet ve verimlilik üzerine önemli etkiler
meydana getirmiştir. Bir ürünü üretmek
yerine daha ucuza mal eden ülkelerden it-
hal etmek, bazı ülkelerin işine uygun hale
gelmeye başlamıştır. Ancak bunun da ithal
eden ülkelerin geri kalmasına ve diğer ülke-
lere bağımlı hale gelmesine de neden oldu-
ğu ortadadır.
Teknolojinin doğru kullanımı, ülkelerin
kalkınmasında da önemli roller oynamıştır.
Bu durumda bazı ülkeler, ithal ikamesi yo-
luna giderek önceden ithal edilen ürünlerin
yerine ülkelerinde üretilmelerini teşvik et-
mişlerdir. Teknolojinin daha fazla ve etkin
kullanımının, ülkelerin ekonomik büyüme
süreçleri üzerinde önemli rolleri olduğu bi-
linmektedir.
Teknoloji kullanımı, bir işi kolaylaştırma,
basitleştirme, ucuzlatma ve hızlandırma
gibi faydalar sağlamaktadır. Ancak bu du-
rum, tüketim ekonomisinin de körükleyi-
hızlandıran kavramlar arasında da “tek-
noloji” ve “bilgi” kavramları önemli bir yer
tutmaktadır. Teknoloji interneti, internetin
yaygınlaşması ise küreselleşmeyi körüklemiş
ve böylece dünya küçük bir köy haline gel-
miş, 24 saat işleyen finans ve borsa işlemleri
yapılmaya başlanmıştır. Bu süreç, tüketiciyi
dünyanın her yerinden haberdar hale getir-
miş, dünyanın neresinde üretilirse üretilsin,
üretilen ürünlerden tüketicinin bilgi sahibi
olması sağlanmıştır.
Kısır döngü tehlikesi
Sonuç olarak tüketicilerin bilgi düzeyi art-
tığı için, beğeni ve tatmin düzeyi de paralel
olarak yükselmiştir. Artık tüketicileri mem-
nun etmek oldukça zor hale gelmiştir.Bu du-
rum ise üreticileri sürekli yeni ürün üretme ve
inovatif davranmaya zorlamıştır. Burada tek-
nolojinin sürekli daha kaliteli ve farklı ürün-
ler bekleyen insanlar meydana getirdiği ve
üreticileri de bu yüksek kalite ve yenilik bek-
lentilerini karşılamaya zorladığı gibi bir kısır
döngü meydana getirdiği de söylenebilir.
Günümüzde toplumların gelişmişliği,
teknoloji kullanım ve teknoloji vasıtasıyla
üretilmiş ürünlerin tüketim oranlarıyla öl-
çülmektedir. Ancak ne teknolojinin, ne de
teknoloji vasıtasıyla üretilen ürünlerin fazla-
ca tüketilmesi, daha fazla huzur ve mutluluk
anlamına gelmemektedir.