106
aralık
2013
haber
ajanda
Teknoloji
lerinden ve “teknoloji” de donanım, yazılım,
bilgi depolama, iletişim değişkenlerinden
oluşmaktadır. Sistem ise tüm bu değişken-
lerin birbirleriyle belli bir düzen oluşturması
ve aralarındaki ilişkiler ve bu ilişkilerin dü-
zenlenmesinden oluşmaktadır. Bir sistem,
belirli amaçları başarmak için entegre olmuş
biçimdeki girdiler, süreçler, çıktılar ve geri
bildirimi içeren kısımların toplamı olan bir
bileşendir. Bir diğer benzer tanıma göre sis-
tem, belirli görevlerin gerçekleştirilmesi için
organize edilmiş insanların, makinelerin ve
yöntemlerin toplamıdır.
Organizasyonların,küresel rekabet şartla-
rında başarılı olabilmeleri için “doğru karar-
ları zamanında verebilmeleri gerekir”. Doğ-
ru karar, doğru bilgiyle mümkündür. Zama-
nında karar vermek ise ancak bilginin ihtiyaç
duyulan zamanda yöneticide bulunmasını
gerekli kılar. Bu bakımdan organizasyonla-
rın, bilişim teknolojilerini sistematik olarak
kullanmaları zorunlu görülmektedir.Bilişim
teknolojilerinin kullanımı, organizasyonlara
stratejik bilgi kaynağı sağlamaktadır.
YBS, bir organizasyonun yönetiminde
kullanılan bilgilerin işlenmesi ve iletilmesini
sağlayan sistem; karar verme sürecini kolay-
laştırmak için gerekli, zamanında ve doğru
bilgiyi yönetime sağlayan, planlama, kontrol
ve operasyonel faaliyetlerinin etkin bir şe-
kilde yürütülmesine imkân veren formel bir
metottur.
Bilgi ve iletişim teknolojileri olmadan
önce bilgiler elle işlenmekteydi ve oldukça
yavaş ve sınırlı kalmaktaydı. Bilgisayarlar
ve iletişim teknolojileri geliştirilmeye başla-
dıktan itibaren bilgiye ulaşım hız kazanmış
ve bilgisayarlar, bilgiyi işleme hızına paralel
olarak gelişmiştir.
Bilgisayarların icadıyla birlikte bilişim
sistemlerindeki değişim:
Gelişim
Tarihi
Bilgisayar
Sistemi
1950-1960
VIS Veri
İşleme
Sistemi
Elektronik Veri İşleme
Sistemleri:
Elektronik
Veri İşleme Sistem-
leri, Ticari işlemlerin
izlenmesi, kayıtların
muhafaza edilmesi,
geleneksel muhasebe
uygulamaları
1960’
lar
YBS Yönetim
BS
Yönetsel Raporlama:
Karar almayı des-
tekleyecek, önceden
belirlenmiş bilgiler için
hazırlanan yönetsel
raporlar
1970’
e
doğru
VTYS Veri
Tabanı YS
1970’
ler
OBS Ofis BS
Karar Destek Sistemleri:
Yönetimsel karar alma
işlemin desteklenmesi
için karşılıklı etkileşim
sağlayan sistemler
1980’
lerin
başı
KDS Karar
Destek
Sistemi
1980’
lerin
ortasında
US Uzman
Sistem
Stratejik ve Nihai
Kullanıcı Desteği:
Nihai kullanıcıların
verimliliğini artırmak
için doğrudan bilgisayar
desteği.
Üst yönetim için kritik
bilgilerin sağlanması.
Nihai kullanıcı için, bilgi
temelli uzmanlık deste-
ğinin sağlanması.
Stratejik ürün ve hiz-
metlerinin sunumu.
1990’
a
doğru
ÜBS Üst
yönetim BS
1990’
lar-
dan itiba-
ren
SBS Stratejik
BS
Yönetim bilişim sistemleri, bir organizas-
yondaki işlemleri, yönetimi ve karar verme
işlevlerini desteklemek için, bilgi sağlamak
amacıyla oluşturulmuş tümleşik kullanıcı-
makine sistemidir. YBS, veri işlemenin
kullanılmasının sebep olduğu bilgi aşırılı-
ğına çare bulmak için ortaya çıkarıldı. İlk
amaçlarından biri, yönetsel kullanım için
anlamlı raporlar üretmekti. YBS’nin sundu-
ğu raporlar sayesinde yöneticiler, karar ve-
rirken kullanmak mecburiyetinde oldukları
bilgileri bulabilmek için saatlerce bilgisayar
çıktısı olan kâğıt destelerini araştırmak zo-
runda kalmadılar. Bu süreç, yönetim bilişim
sistemlerinin gelişimine neden oldu.
Yönetime yardımcı olan yönetim bilişim
sistemlerinin gün geçtikçe önem kazan-
masının çeşitli nedenleri vardır. Yönetim
bilişim sisteminin önem kazanmasının
nedenleri şu şekilde sıralanabilir: Yöneti-
cilerin, yönettikleri insan, makine, donatı,
hammadde, para gibi konularla yeterince il-
gilenme olanaklarının çeşitli nedenlerle gün
geçtikçe azalması ve bu konuda yöneticiyi
yeterince destekleyecek bir bilgi kaynağına
ihtiyaç duyulması.
Yöneticilerin karşı karşıya kaldıkları ka-
rar alma durumlarının gittikçe karmaşık bir
duruma gelmesi ve dikkate alınacak etmen
sayısının artması. Etmenlerdeki değişiklik
oranının gün geçtikçe artması. İşletmele-
rin, büyük pazarlar, ekonomik koşulları,
toplumsal sorumluluklar ve benzeri büyük
örgütlerin içinde bulunmaları ve sürekli-
liklerini bu koşullarda sürdürme arzuları.
Örgütler geliştikçe, yöneticilerin doğru ve